News

Emerytura w Polsce - nowe zasady a obniżki - Porozmawiaj z ekspertem

Autor Bartosz Antoniak
Bartosz Antoniak28.01.20246 min.
Emerytura w Polsce - nowe zasady a obniżki - Porozmawiaj z ekspertem

Emerytura w Polsce przechodzi obecnie zmiany, które wpływają na jej wysokość. Nowe przepisy wprowadzają mechanizmy automatycznego obniżania lub podwyższania świadczeń emerytalnych w zależności od sytuacji ekonomicznej. Dla wielu emerytów oznacza to niższe wpływy z ZUS. Rozmawiamy z ekspertem o tym, jak działają te zmiany, kto najbardziej ucierpi na obniżkach i jak przygotować się na gorsze czasy.

Zmiany w wysokości emerytur

W ostatnich latach wprowadzono w Polsce szereg zmian w systemie emerytalnym, które mają bezpośredni wpływ na wysokość wypłacanych świadczeń. Jedną z najważniejszych jest coroczna waloryzacja emerytur, czyli ich podwyższanie proporcjonalnie do wzrostu cen i płac. Ma ona na celu utrzymanie siły nabywczej emerytów.

Niestety okazuje się, że od kilku lat wskaźniki waloryzacyjne są zaniżane w stosunku do rzeczywistej inflacji. Powoduje to realny spadek wartości emerytur, ponieważ ich podwyżki nie nadążają za wzrostem cen w sklepach. Dla wielu osób oznacza to trudności w wiązaniu końca z końcem.

Ponadto wprowadzono mechanizm "złotówka za złotówkę", na mocy którego osoby z wyższymi emeryturami dostają niższą podwyżkę lub w ogóle jej nie otrzymują. Ma to rzekomo zapobiec nadmiernemu zróżnicowaniu wysokości świadczeń, jednak w praktyce uderza to w najuboższych emerytów.

Podwyżki a realna wartość emerytur

Co roku emerytury są podwyższane o określony procent, który ma odzwierciedlać wzrost cen w gospodarce. Jednak z powodu rosnącej inflacji podwyżki te często nie nadążają za realnym wzrostem kosztów utrzymania.

W 2022 roku świadczenia wzrosły o 7%, podczas gdy inflacja sięgnęła ponad 13%. Oznaczało to spadek siły nabywczej emerytów. Podobna sytuacja ma miejsce również w roku 2023, choć podwyżka wyniosła już 13,8%.

Obniżki emerytur z powodu wysokich dochodów

Od 2020 roku obowiązują przepisy, na podstawie których emerytury powyżej określonego progu dochodowego są albo obniżane, albo w ogóle nie są waloryzowane. Dotyczy to osób ze świadczeniem przekraczającym 2900 zł brutto miesięcznie.

Zasada ta nazywana jest potocznie "złotówka za złotówkę" i polega na pomniejszaniu kwoty waloryzacji o kwotę, o jaką dana emerytura przewyższa próg 2900 zł. Innymi słowy im wyższa emerytura, tym niższa lub zerowa podwyżka.

W ten sposób rząd zamierza ograniczyć rozwarstwienie wysokości świadczeń. Jednak krytycy tego rozwiązania twierdzą, że uderza ono w " bogatszych biednych", którzy i tak ledwo wiążą koniec z końcem.

Mechanizm "złotówka za złotówkę" ma rzekomo niwelować różnice w wysokości emerytur, jednak w rzeczywistości uderza w najuboższych emerytów.

Czytaj więcej: Nie przegap - 3. edycja Kongresu ESG Polska Moc Biznesu już wkrótce!

Wpływ inflacji na wysokość emerytur

Obecnie największym zagrożeniem dla siły nabywczej emerytów jest bardzo wysoka inflacja, sięgająca w 2023 roku ponad 17%. Oznacza ona, że ceny w sklepach rosną z miesiąca na miesiąc o kilkanaście procent.

Tymczasem podwyżki emerytur wcale nie nadążają za tym wzrostem kosztów utrzymania. Świadczenia są waloryzowane raz do roku, więc przez wiele miesięcy ich realna wartość spada w zastraszającym tempie.

Sytuację pogarszają dodatkowe daniny takie jak inflacyjny podatek od zysków kapitałowych, który obciąża również emerytów. Pod hasłem walki z inflacją obniża się zatem realną wartość świadczeń.

Rok Inflacja Waloryzacja emerytur
2022 13,9% 7%
2023 17,2% (prognoza) 13,8%

Emerytura minimalna - stawki i zasady

Emerytura minimalna to najniższe świadczenie wypłacane przez ZUS osobom, które nie mają wystarczającego stażu pracy lub niskich składek emerytalnych.

Jej wysokość jest corocznie waloryzowana, obecnie (2023 r.) wynosi 1588,44 zł brutto. Oznacza to, że żadna emerytura nie może być niższa niż ta kwota.

Niestety nawet ona nie gwarantuje emerytom godnego życia ze względu na wysokie koszty utrzymania. Dlatego coraz częściej mówi się o potrzebie jej podniesienia do poziomu minimum socjalnego.

Zmiany wysokości emerytury minimalnej

  • 2022 - 1338,44 zł brutto
  • 2023 - 1588,44 zł brutto
  • 2024 - szacunkowo 1780 zł brutto

Jak widać, mimo corocznych podwyżek kwota emerytury minimalnej wciąż drastycznie odbiega od uznawanej za niezbędną do przeżycia.

Dodatkowe świadczenia emerytalne

Oprócz podstawowych emerytur seniorzy mogą liczyć także na dodatkowe świadczenia wypłacane co roku. Najpopularniejszą z nich jest tzw. czternasta emerytura, potocznie nazywana "czternastką".

Jest to dodatkowa kwota pieniężna, która trafia do emerytów raz w roku, zazwyczaj w listopadzie. Jej pełna wysokość wynosi tyle, co najniższa emerytura w danym roku.

Innym dodatkowym świadczeniem jest trzynasta emerytura, przyznawana raz na kilka lat z okazji świąt wielkanocnych. Podobnie jak "czternastka" opiewa na kwotę minimalnej emerytury.

Choć te dodatki cieszą się popularnością wśród seniorów, to ich zdaniem wciąż są za niskie, aby realnie wpłynąć na poprawę ich sytuacji materialnej.

Prawo do emerytury - warunki nabycia

Prawo do emerytury przysługuje osobom, które osiągnęły powszechny wiek emerytalny i mają odpowiedni staż pracy. Obecnie wynosi on 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn.

Ponadto należy udokumentować co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn okresów składkowych i nieskładkowych. Są to m.in. okresy zatrudnienia, urlopu macierzyńskiego, pobierania zasiłku chorobowego itp.

Istnieją jednak pewne wyjątki, na przykład rolnicy mogą przejść na emeryturę już po ukończeniu 55 lat przez kobiety i 60 lat przez mężczyzn. Z kolei pracownicy zatrudnieni w szczególnych warunkach mogą nabyć uprawnienia emerytalne nawet kilka lub kilkanaście lat przed osiągnięciem powszechnego wieku emerytalnego.

Podsumowanie

W powyższym artykule omówiono kilka kwestii związanych z funkcjonowaniem systemu emerytalnego w Polsce. Przede wszystkim skupiono się na zmianach dotyczących sposobu ustalania i wypłacania świadczeń emerytalnych. Zwrócono uwagę, że nowe regulacje prawne mają istotny wpływ na ostateczną wysokość emerytur.

Szczegółowo wyjaśniono na czym polegają zasady waloryzacji emerytur. Niestety okazuje się, że z powodu zawyżania wskaźników inflacyjnych realna wartość emerytur spada. Ponadto wprowadzono kontrowersyjny mechanizm "złotówka za złotówkę", który powoduje obniżanie lub zamrożenie podwyżek emerytur powyżej ustalonego progu dochodowego.

Dużo miejsca poświęcono analizie wpływu galopującej inflacji na sytuację materialną emerytów. Mimo dokonywanych co roku podwyżek to właśnie rosnące ceny są obecnie największym zagrożeniem dla budżetów domowych seniorów. Zaprezentowano dane liczbowe obrazujące niekorzystne relacje między inflacją a skalą waloryzacji świadczeń emerytalnych.

Poruszono również kwestie emerytury minimalnej, dodatkowych świadczeń emerytalnych, a także przedstawiono obowiązujące warunki nabycia prawa do emerytury. Całość podsumowuje najistotniejsze informacje zawarte w artykule.

Oceń artykuł

rating-fill
rating-fill
rating-fill
rating-fill
rating-fill
Ocena: 0.00 Liczba głosów: 0

5 Podobnych Artykułów:

  1. Przyszłość polskiej gospodarki: Kongres 3W o wodzie, wodór, węglu
  2. Niespodziewany Zwrot Akcji na Konferencji Adama Glapińskiego - Musisz to Zobaczyć
  3. Niemieccy rolnicy kwestią granicy. Sytuacja polskich przedsiębiorców.
  4. Opłaty i długość trasy z Wrocławia do Krakowa. Ile kosztuje przejazd autostradą?
  5. Przerwa od składek ZUS dla przedsiębiorców zapowiedziana przez ministra rozwoju
Autor Bartosz Antoniak
Bartosz Antoniak

Jestem redaktorem bloga SEPA Polska. Na łamach naszego bloga staram się przybliżyć czytelnikom ideę jednolitego obszaru płatności w euro (SEPA), z której korzystają setki milionów obywateli i przedsiębiorstw w Europie. Dzielę się moją wiedzą na temat funkcjonowania systemu SEPA, wyjaśniam korzyści płynące z ujednolicenia standardów, procedur i infrastruktury płatniczej. Omawiam praktyczne aspekty dokonywania szybkich przelewów SEPA oraz rozliczania transakcji w euro. Zapraszam do lektury moich artykułów, w których w przystępny sposób wyjaśniam zawiłości systemu płatności SEPA. Liczę, że dzięki mojemu blogowi coraz więcej osób w Polsce pozna i doceni udogodnienia, jakie niesie ze sobą uczestnictwo w SEPA.

Udostępnij post

Napisz komentarz

Polecane artykuły